Gedragskundige beschrijft in proefschrift voordelen dynamisch testen

Onderwijs voor kinderen met TOS

Kirsten Touw, gedragskundige en trajectbegeleider bij Kentalis, verdedigde onlangs aan de Universiteit Leiden haar proefschrift Computerised Dynamic Testing: An assessment approach that tailors to children’s instructional needs. Binnen haar promotieonderzoek deed zij uitgebreid onderzoek naar de effecten van dynamisch testen op een tablet en de meerwaarde in de praktijk voor leerkrachten. Ook ontdekte ze voordelen van dynamisch testen voor kinderen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS). Kirsten licht haar onderzoek en proefschrift toe.

Statisch testen

“Er zijn verschillende manieren om iets te weten te komen over de cognitieve vermogens van kinderen. Een veelgebruikte manier is om een test eenmalig af te nemen en de score van het kind te vergelijken met de norm. Dat noemen we ook wel een statische test. Je meet wat een kind tot dan toe heeft geleerd. Er zitten beperkingen aan zo’n statische test. Het is geschikt als middel voor selectie, bijvoorbeeld van het meest geschikte onderwijsniveau voor een kind, maar biedt geen inzicht in de leerprocessen die uiteindelijk tot de testscore hebben geleid. Juist deze leerprocessen kunnen aanknopingspunten bieden om instructie of onderwijsinterventies af te stemmen op de (verborgen) capaciteiten van het individuele kind. We weten dat voor sommige kinderen de capaciteiten worden onderschat bij het afnemen van statische tests.

Waarom dynamisch testen?

Statisch testen geeft eigenlijk heel weinig informatie over de leermogelijkheden. Met dynamisch testen krijg je daar wel inzicht in: het geeft inzicht in de factoren en processen die aan het leren ten grondslag liggen. Dynamisch testen houdt in dat je hulp en feedback geeft in een testsituatie. Zo krijg je bijvoorbeeld inzicht in de strategieën die het kind nodig heeft om een taak op te lossen. Wat kan een kind zelfstandig en wat kan het met hulp bereiken? Welke strategieën gebruikt het? En dus ook: wat helpt dit kind verder en waar heeft de leerling behoefte aan in de klas en qua instructie? Met de informatie die je haalt uit dynamisch testen, kun je veel in de praktijk. Veel leerkrachten zagen deze informatie als een waardevolle aanvulling op bijvoorbeeld alleen statisch testen.

Voordelen voor kinderen met TOS

We zagen tijdens het onderzoek dat kinderen veel leren van het dynamisch testen. We vonden dat deze manier van testen een bijkomend effect had op de vooruitgang van de inductief redeneervaardigheden van kinderen in vergelijking met statisch testen, vooral voor kinderen die aanvankelijk lager scoorden. De positieve effecten van dynamisch testen werden daarnaast gevonden bij een groep kinderen met een taalontwikkelingsstoornis die op het speciaal onderwijs zaten. Dit onderstreept het belang van dynamisch testen voor kinderen van wie de capaciteiten mogelijk worden onderschat door traditionele, statische testinstrumenten.

Wordt dit de toekomst?

Kindgericht kijken wordt steeds belangrijker in het onderwijs. Leerkrachten zoeken daarom steeds meer naar manieren om meer inzicht te krijgen in de mogelijkheden van hun leerlingen. Dat past ook bij passend onderwijs. Ik denk niet dat dynamisch testen het statisch testen echt zal vervangen, omdat je toch wilt weten waar een kind staat. Maar het zou wel een heel mooie aanvulling zijn, waardoor onder andere meer handvatten gegeven kunnen worden met betrekking tot de individuele instructiebehoefte van leerlingen. Specifiek voor leerlingen met TOS hoop ik dat er op deze manier steeds meer gekeken wordt naar hun mogelijkheden.”

Meer informatie?

Lees het hele proefschrift of neem contact op met Kirsten Touw.